Herfst: Karel van de Woestijne en Felix Timmermans

De kennis van onze Nederlandse dichtkunst - dus de "Vlaamse" of Zuid-Nederlandse inbegrepen! - is al sedert decenniën gekrompen en uiteindelijk zeer beperkt geraakt in het Zuiden. En ik geloof dat het in Noord-Nederland niet veel beter is. Bij de jongeren, evenals bij ouderen, spelen de kwelbuis, het -soms wanstaltige- internet en de radio (Klara zelden) een eersterangsrol in algemene kennisoverdracht en in het zeer schrale aanbod van gedichten, die dan dikwijls op stuntelige wijze worden "voorgedragen". De tijd dat wij in de "Poësis" en in de eerdere klassen van de Latijns-Griekse humaniora behoorlijk wat dichters én hun werk leerden kennen is al een halve eeuw voorbij. - Toch blijf ik geloven in de fundamentele en richtinggevende uitspraken van vier grote romantici: drie uit de eigenlijke -grote- Romantiek (eind 18de- eerste helft 19de eeuw) en één "Vlaamse", eigenlijke Kempische romanticus uit de eerste helft van de 20ste. De drie groten uit de tijd rond 1800 zijn dichters en denkers van het hoogste niveau in de wereldliteratuur: de Duitse, vroeggestorven dichter-wijsgeer Novalis (schuilnaam van Friedrich von Hardenberg, 1772-1801), de Engelse dichter en avonturier Percy Bisshe Shelley (1792-1822), ook al jong gestorven, met name verdronken in de Tyrheense Zee (Italië) en zijn tijdgenoot John Keats (1795-1821), die op 25-jarige leeftijd overleed. In feite alle drie "Poètes maudits"..., zoals onze Rodenbach, Jeanne van de Putte en Alice Nahon. De Vlaamse romanticus die ik wil aanhalen is één van de puurste Vlaamsgezinde en katholieke (spijts alle tegenwerking...) voormannen, die onze bevrijdingsstrijd heeft gekend. Met een wankele gezondheid haalde hij de vijftig niet...: Ernest van der Hallen (1898-1948).

Voor Novalis was poëzie, in de ruimste zin van een levenshouding van verrukking, verwondering en bewondering en dit vanuit een diep geloof in Jezus Christus, de absolute werkelijkheid: "Die Poesie ist das echt absolut Reelle. Dies ist der Kern meiner Philosophie: je poetischer, je wahrer!". Shelley van zijn kant legde de nadruk op dé dichter als signaal (van Schoonheid, Liefde, Recht...) én als wetgever van de wereld: "Poets are trumpets which sing to battle and poets are the unacknowledged legislators of the world". Keats, beroemd om verzen als "A thing of beauty is a joy for ever", voerde in zijn talrijke brieven -de mooiste uit de Engelse literatuur!- de Schoonheid hoog in het vaandel, evenals de edele gevoelens: "I am certain of nothing, but (=behalve) of the holiness of the heart's affections and the truth of Imagination". Veel dichter bij ons, zeker voor de getrouwen in de Vlaamse Beweging, staat Ernest van der Hallen, die door ziekte, lijden en verdriet werd getekend. Zijn uitspraak staat haaks op elk hedendaags materialisme en op economische verstarring: "Ten slotte is het niet de economist, maar de dichter die de tijd zijn werkelijke gestalte geeft!"

En zo beland ik bij twee Vlaamse dichters, wier werk tot in de verre komst zal blijven ontroeren en mensen tot inkeer zal brengen, Karel van de Woestijne (1878-1929, ook maar 50 geworden...) en Felix Timmermans (1886-1947, 60 toen hij, ten gevolge van een kwalijke repressie, moest sterven!). Van elk van hen wil ik voor mijn lezers een weliswaar bij vele poëzieliefhebbers vertrouwd gedicht neerschrijven. Twee sublieme herfst, van gevoel, toonaard en verwoording zéér verschillend, nu de herfst voor de deur staat...

KAREL VAN DE WOESTIJNE
---------------------------------------------
Koorts-deun
------------------
't Is triestig dat het regent in den herfst,
dat het moe regent in den herfst, daar buiten
-- En wat de bloemen wégen in den herfst;
-- en de 'oude regen lekend langs de ruiten...
Zwaai-stil staan graauwe boomen in het grijs,
de goede sidder-boomen, ritsel-weenend;
-- en 't is de wind, en 't is een lamme wijs
van kreun-gezang in snakke tonen stenend...
-- Nu moest me komen de oude drenteltred;
nu moest me 't oude vreê-beeldje gaan komen,
mijn grijs goed troost-moedertje om 't diepe bed
waar zich de warme koorts een l'icht dierf droomen,
en 't wegend wee in leede tranen berst...
... 't Is triestig dat mijn droefheid thàns moest komen,
en loomen in 't atone van de boomen;
-- 't is triestig dat het regent in den herfst...
(uit 'Het Vaderhuis', 1903)

Het herfstgedicht van Felix Timmermans is wel in één van de laatste herfsten van diens leven geschreven (1945 of '46), maar het draagt een diep-christelijke boodschap van overgave aan God in zich, waarmee hij zich, spijts droefenis en weemoed, van zelfbeklag bevrijdt. Van de Woestijne schrijft geheel anders zijn ziekelijke melancholie - die we ook bij Alice Nahon ontmoeten - uit. Hij vindt een beperkte troost in het verlangen en in het beeld van zijn "grijs troost-moedertje". De Fé prijst de eeuwige Schoonheid in God, die alles wijdt, terwijl Van de Woestijne wegzinkt in zijn triestig koorts- en ziektegevoel. Bovenstaand gedicht komt uit de cyclus "Verzen eener ziekte".

Timmermans' gedicht komt uit zijn postuum uitgegeven dichtbundel 'Adagio' (1947). Het is één van de mooiste herfstgedichten die ik ken, als een schilderij:

De Herfst blaast op den horen,
en 't wierookt in het hout;
de vruchten gloren.
De stilten weven gobelijnen
van gouddraad over 't woud,
met reeën, die verbaasd verschijnen
uit varens en frambozenhout,
en sierlijk weer verdwijnen...
De schoonheid droomt van boom tot boom,
doch alle schoonheid zal verkwijnen,
want alle schoonheid is slechts droom,
maar Gij zijt d'Eeuwigheid!
Heb dank dat Gij mijn weemoed wijdt
en zegen ook zijn vruchten!
Een ganzendriehoek in de luchten.
Nu komt de wintertijd.
Ik hoor U door mijn hart en door de rieten zuchten.
Ik ben bereid.

September

September is, naast oktober, één van de dierbaarste en meest inspirerende maanden voor dichters en andere kunstenaar. Het tanende, weemoedige licht, de vroegere avondval, de eigen flora met herfstasters bijvoorbeeld en het geleidelijk wijken van de vakantie-hysterie, nu miljoenen kleine kinderen en jongeren een ander, meer geordend bestaan moeten aanvaarden, het zijn allemaal signalen van de naderende herfst, het duisterende najaar. Zoals andere dichters en prozaschrijvers werd ( en word) ik bij het naderen van de herfst geïnspireerd, steeds tot melancholische, weemoedige en ook zwaarmoedige verzen. Ik haal twee kwatrijnen aan uit mijn jongste bundel, "Gebleven is de Adel" (2006):

Nazomer
------------------
Trager en vromer eenden en zwanen
donker geuren rododendrons, kleuren tanen
want alles wordt verglijden thans
in nazomer van goud, van oude glans.

Herfstdag
-----------------
Nu wordt de herfst een kostbaar schrijn
van goud en brons en bruin
met wierooknevels in verstilde lanen
en op de vijver de getrouwe zwanen.

Naast beroemde herfstgedichten, als "Koortsdeun" van Karel van de Woestijne en "Die Blätter fallen, fallen wie von weit" van Rilke, zijn er honderden die ik zou kunnen aanhalen. Ik beperkt me tot twee van de grootsten uit de Nederlandse literatuur: Adriaan Roland Holst (1888-1976) en Jan van Nijlen (1884-1965), deze keer eens niet Anton van Wilderode, de weemoedige én moedige Waaslander, die ik al dikwijls heb geciteerd.
-----------------------------------------------------------------------------------------------

Een kwatrijn van de eenzame, grote dichter Adriaan Roland Holst:
----------------------------------------------------------------------------------------------
Het najaar waait de duistere landen
regenend over en oneindig groot
zijn de verlatenheden van de dood.
Bleek schuimt de zee over de lage stranden.
-------------------------------------------------------------------------------------------------
Jan van Nijlen:
----------------------

Herinnering
--------------------
't Is in september, in de bonenstruiken,
als de avond zacht is dat de sprinkhaan zingt.
De lucht wordt groen, mijn moeder sluit de luiken
van 't oude huis waarboven Venus blinkt.

Melancholie
-------------------
De zomer ging, de wielewaal vertrok
zoals de Feniks en de vogel Rock.
Eén blijft me trouw, die ik des avonds zie,
mijn makker uil, vogel Melancholie.

Brussel loslaten ? - Brussel: her-vernederlandsen !

Brussel en Doel: beide, onderling oneindig verschillende oorden, zijn sedert kort - én ook in de onmiddellijke toekomst - de twee grootste, pokdalige en melaatse schandvlekken op het gezicht van, op de eerste plaats, belgië, maar ook op dat van "Vlaanderen" (dat de oude Nederlandse gewesten Vlaanderen (+ Zuid-Vlaanderen in Frankrijk), Brabant en Limburg omvat) en zich in een aantal opzichten "belgisch" begint te gedragen, met name tegenover Doel, dat, spijts de volslagen zinloosheid van nóg een dok meer, het Saeftinge-dok, brutaal bovenop een dorp met nog levende inwoners, die er absoluut niet weg willen, moet worden neergepoot!

Ik bewonder mijn vriend, geestesgenoot en oud-collega Frans Crols om de durf die hij aan de dag legde op onze jongste IJzerwake (zondag 23 oogst, in Steenstrate, bij Ieper), maar toch kan ik, als bewust ("Groot"- of "Heel"-)Nederlander, deze "knuppel Brussel' in het Vlaams-belgisch hoenderhok niet opvangen, noch gebruiken. Door het oude, ooit Nederlandse (Dietse) Brussel verder prijs te geven aan de multiculturalistische en jihadistisch-islamitische verloedering, vervreemding en ontaarding, krijgen we daar, te midden van het oude, glorieuze (hertogdom) Brabant, een gevaarlijke, ons bedreigende en vijandige stad-etterbuil. Met een groeiende bende fanatieke muzelmannen - kweekvijver van terroristen - is onze toekomst, ook als we herenigd worden met staats-Nederland en "ons land heropbouwen", onveilig en onzeker. Tot een eind in de 19de eeuw bleef Brussel, spijts de snel toenemende verfransing, een grotendeels Nederlandse stad. Werd onze taal er kwaadaardig en opzettelijk - met de steun van "overheden"...- verdrongen, toch leeft ze er nog... een beetje: een groeiende groep Franstalige ouders zenden hun kinderen liever naar Nederlands(talig)e scholen, wegens de veel betere kwaliteit van het onderwijs aldaar! Enkele procenten "Brusselaars" spreken nog (Brabants-) Nederlands of Brussels (géén "Vlaams"!). Ik blijf geloven dat, als "Vlaamse" of juister: Brabantse, Nederlandse Brusselaars de handen in elkaar met de groeiende groep van anti-belgische "Vlaams"- of Nederlandsgezinden in de rand en verder buiten die stad, er nog een kans bestaat om Brussel-Broekzele te winnen voor "Vlaanderen" of (Zuid-)Nederland...

De mensen die mijn Utopia-blog (soms) lezen, weten dat ik nu zal overstappen naar een poëtisch accent, dat zeker "utopisch" zal overkomen, maar ook met de diepe, dichterlijke wens én eis van de Vlaamse én Nederlandse nationalist Anton Van Wilderode, meermaals beluisterd in het krachtige lied van Paul Heyninck, die het samen met zijn kameraad-vagant Herwig van Horenbeeck, vertolkt(e), voor het eerst reeds op de IJzerbedevaart van 1971, "toen wij nog allen samen waren", onder de toren.

Mét mijn lieve, onvergetelijke vriend Anton van Wilderode, blijf ik geloven in een Nederlandse toekomst voor Brussel, al zijn de "verwaten heren" nog altijd niet weg...

BRUSSEL
-----------------

Brussel, gij waart onze stad,
kersten en ketters van binnen
(Ruusbroec en Bloemardinne!),
leeuwen op al uw tinnen,
Brussel, vergeet gij dat?
Brussel, oud hart, oude stad,
hart van de Nederlanden,
stad van de stokebranden,
Brussel, uw kruid is nat.
Zeg wat gij wilt, zeg wie gij zijt.
Brussel, het is méér dan tijd.
Brussel, gij zijt onze stad,
laat u niet ringeloren,
treiters en trikoloren
geef hun de wind van voren,
Brussel, maar durft gij dat ?
Brussel, gij wordt onze stad,
strals als de kansen keren
zijn al uw verwaten heren
met hun geléénde veren
weg in hun narrenpak.

Ballade van de IJzerbedevaart

(aan Anton van Wilderode)

Nu onze achtste IJzerwake, gisteren zondag 23 oogstmaand in Steenstrate (bij Ieper) achter de rug is, diep ik voor de lezers van mijn "Utopia" nog eens mijn "Ballade van de IJzerbedevaart" op, een gedicht dat in mijn jongste bundel, "Gebleven is de adel" (2006) op bladzijden 32-33 is te vinden. In de gebalde stijl van de episch-lyrische ballade hang ik een beeld op van de Vlaamse ontvoogdingsstrijd in de hele 20ste eeuw. De IJzerwake, die wat de opkomst betrof, de vorige weer eens overtrof, heb ik hier een week geleden reeds voorgesteld.

Ik verwijs naar die dichtbundel omdat het reeds een tweetal jaar is dat ik het stijlvol met houtsneden van Wim De Cock geïllustreerde en door Aleidis Dierick, één der grootste moderne Vlaamse én Nederlandse dichters, ingeleide boek, helemaal zelfstandig aan de man/vrouw moet brengen. Deze bundel mocht niet in de boekhandel komen, op bevel van de "politiek correcte" Stichting Lezen. Ook de uitgever, de Antwerpse Werkgroep Kultuur en Wetenschap, onder leiding van de fijnzinnige kunstenaar Dominique Baston, vond geen genade in de ogen van de officiële "Stichting". Ik dien mijn boek dus zélf te verspreiden, met lezingen en voordrachten. De lezers van dit non-conformistische en niet-correcte blog, die het boek nog niet bezitten, kunnen het bestellen door storting van 20€ (+ 3€ verzendkosten) op rek.nr. 979-6189 508-40 (Argenta) van Erik Verstraete (Jos Ratinckxstraat 17, 2600/ Berchem/Antwerpen), tel. 03.448.41.09. Desgewenst schrijf ik een opdracht voor de besteller. Vergeet zeker je naam en adres niet te vermelden!

Als voorsmaakje volgt hier één van mijn balladen, die de derde afdeling van dit boek uitmaken:

BALLADE VAN DE IJZERBEDEVAART
------------------------------------------------------------------

I.

Ooit gaf de stoute strijd aan 't IJzerfront
aan dit ontzielde volk een klein geweten.
Door 't offer van de ridders-frontsoldaten vond
een kleine schaar de weg naar het verlaten veld.
De staatse haat ontstak een broeihaard van geweld.
Een bedevaart deed stap voor stap belijden
de Dietse eigenheid die in de storm der tijden
werd neergedrukt, misvormd en uitgeteld.
Toen kreeg die kleine kern een goed gezag
van volksgetrouwen, die zich schaarden
aan de zijde van de Vlaamse kleinen, de gewijden
door eenvoud en verdriet. Dat waren andere tijden.

II.

Maar weer bleek 't lot 't arm Vlaanderen niet genegen.
Ten tweeden male leidde een wereldbrand
de besten van ons volk weer op verdeelde wegen.
De staat keek grijnzend toe en greep de kans
om volkscultuur en eigenheid te slaan,
in zinnebeeld en trouw aan idealen.
De zuivere toren mocht niet blijven staan.
Hij moest en zou de harde tol betalen,
die de vijandige staat weer eisen dierf
van 't lam geslagen en verscheurde volk.
Geen toren kan bij nacht de haat weerstaan:
de daders konden ongestraft hun gangen gaan.

III.

Voor 't Zuidelijk Nederland rees zwart de tijd:
zijn "Zwartboek" schreef Wies Moens, heen ging Verschaeve,
monddood werd 't Dietse Vlaanderen, wijl de staatse nijd
de trouwen nedersloeg. Maar als een goddelijke gave
in nood en fet verweer, stond weer een kleine schaar
voor nieuwe arbeid klaar: de toren moest herrijzen.
Trots en verbeten stonden, wist Van Wilderode,
Vlaanderens vendels, van nieuwe tijd voorbode.
De bedevaarten brachten velen op de been.
Volk en leiders gingen eindelijk beseffen
de echte nood van 't land en steen na steen
herrees de ranke toren, en niemand zou verheffen
een stem van onbegrip. Geen wanklank viel te horen.
Alleen nog geestbederf kon deze opgang storen.
Ontrouw en eigenbaat tastten toch "leiders" aan.
Het volk, geheel verward, kon geen bedrog verstaan.
't Vergif was uitgestrooid door eigen "leiders".
De harde tweespalt viel niet meer te ontwijken.
Wie zorgt voortaan voor schoonheid en voor volkse trouw?
Een nieuwe Dietse kern zal waken en her-ijken!

De achtste IJzerwake staat voor de deur!

Binnen enkele luttele weken, op zondag, de 23ste van de oogstmaand houden wij, Vlaamse en Dietse nationalisten, al voor de achtste keer onze IJzerwake, op de weide in Steenstrate, bij het monument voor de Gebroeders Frans en Edward van Raemdonck. Als de "grote" gazetten -twee of drie?- én de regimegetrouwe links-belgicistische omroepen, zich vanuit hun ivoren redactietorens de moeite getroosten om de herdenking van de Vlaamse IJzerfrontsoldaten én hun oproep tot "Zelfbestuur, Godsvrede en Nooit meer oorlog" met eigen oren en ogen te volgen, zullen we ons, als organisatoren, nog steeds niet verbazen om de schrale, verdraaide en flauwe verslagjes. Hoogmoed, hooghartigheid en zeker minachting voor een grote en waardevolle zaak en voor een bijna 150-jarige strijd voor het behouw van onze taal, cultuur en eigenheid, zullen zichzelf ooit ten gronde richten of...verdampen in de eigen leegte.

Op die achtste wake zal onze nieuwe voorzitter, Wim De Wit, ook voorzitter van het OVV (Overlegcentrum van Vlaamse Verenigingen) aantreden en zal hij ongetwijfeld een sterke toespraak houden. Over het thema van dit jaar, "Welvaart én Welzijn door Onafhankelijkheid" - De Wit ook wel zal aansnijden dient zich in Steenstrate een eminent en radicaal spreker aan: de ervaren journalist, economist en Trends-directeur Frans Crols. Van zijn juiste inzichten en nationalistische overredingskracht ben ik, die lang geleden collega van hem was op de - nu niet meer herkenbare - Gazet van Antwerpen (échte Frut nu!) overtuigd. De bindteksten vloeien uit de pennen van uw blogmaker, althans de herdenkingsteksten bij de Bloemenhulde, en van Anton Aldi (Mark Diependaele), die al vele jaren zijn sporen heeft verdiend op het Vlaams-Nationaal Zangfeest. Van de voordrachtkunstenaars, Elke Heylen en Hans Schoofs verwachten weer het allerbeste, evenals van de optredende zangers en van de begeleidende muziek. Nu nog hopen dat het al te schaarse Dietse, Nederlandse accent duidelijk tot uiting komt, in de toespraken en in - hopelijk vele - prinselijke oranje-blanje-bleu-vaandels. En denk er aan, beste vrienden, kom op tijd, want (te) laat opdragen schaadt een ordelijke en stijlvolle plechtigheid. Het is in de stijl, de toespraken en de teksten dat wij een hemelsbreed verschil maken met de plebejische en bonte (?) kermis in Kaaskerke-Diksmuide. Ik wens jullie allen een hartverwarmende achtste IJzerwake toe! Trouw-Diets!

Nadert de dood van Doel?

Al een hele tijd is maandag 31 augustus e.k. (Oogstmaand) vooropgesteld als de dag waarop het "woonrecht" in het bedreigde, liefelijke Doel aan de Schelde vervalt... Al wordt er sinds enkele maanden niet meer brutaal gesloopt (na een rechterlijk vonnis...), toch is er geen zekerheid over wat er nu gaat gebeuren... Een typisch Belgisch-Vlaamse situatie! De verdedigers van het behoud van het dorp, volgens de wil van een tweehonderdtal honk- en beginselvaste inwoners, met name die van "Doel 2020" en de vredelievende, bravere vrouwen en mannen van "Kunst-Doel", onder wie een reeks dichters en DorpsDichter-Doel 2009, Frank De Vos, wachten af... Die artistieke, dichterlijke "vleugel", "Kunst-Doel" organiseert alvast op donderdag 27 Oogstmaand een stralend concert met barok- en modernere muziek in de stijlvol gerestaureerde barokkerk van Doel. De twee bewonderenswaardige vrouwen die dit organiseren zijn Frie Lauwers, zelf inwoonster van Doel, en Eva van Tulden, beiden voorvechtsters van een zinvol alternatief, "Kunst-Doel", die het cultuurhistorisch waardevolle, 13de-eeuwse dorp willen handhaven aan de Schelde, als een artistiek alternatief, in harmonie met de haven (voor zover dat mogelijk zal blijken...). Het laatste concert in (voor) Doel of sterven in schoonheid.

Dit "afscheidsconcert" voor het "geschandaliseerd en geterroriseerd" dorpje moet waardig zijn, vinden deze dames. Kunst-Doel vzw, Koma-ar Educatief vzw, Calcant vzw i.s.m. Dorpsdichter-Doel Frank De Vos bieden daarom een programma én een voorprogramma van de bovenste plank! Dé hoogvlieger van het programma is het "Stabat Mater" van Giovanni Battista Pergolesi (1736), zowat het populairste klassiek-barokke werk in onze tijd! Het voorprogramma laat je nog meer meesterwerken uit de barok beluisteren: het Concerto Grosso van Georg Friedrich Händel (Handel), het Concerto in A voor Klavecimbel van J.S. Bach en het "Remember me" van Purcell. In die sfeer van "sterven in schoonheid" brengt Dorpsdichter Frank De Vos zijn "Lamentatio voor de laatste moeders en vaders van Doel"... De andere vertolkers zijn Cristel De Meulder (sopraan), Patrick van Goethem (altus), het strijkersensemble "Un Moto de Gioia", o.l.v. Hans Cammaert, het "Ensemble Voces Aequales" o.l.v. Paul Dinneweth en Jan van Mol, klavecimbel.

Kaarten zijn tegen 25 euro te verkrijgen bij: www.onti.be of op het nummer 070-22.33.20; ook bij Kleding De Rop, Grote Markt, Beveren en drukkerij Cleiren, Dorpsstraat, Kieldrecht; telefonisch ook op het nummer 0495-16.64.75 en elektronisch: www.kunstdoel.net. - De organisatoren gaan voor een volle kerk, als eerbetoon aan een dorpje dat meer dan veertig jaar weigerde te verdwijnen... Deze mensen schaarden een grote groep sympathisanten achter zich, onder wie veel dichters, beeldende kunstenaars en musici. Maar wat zal dat alles, dat pure idealisme, vermogen tegen de brutale, officiële moordaanslag, zoals die eerder werd gepleegd op Austruweel en andere Scheldedorpen. Naast de Antwerpse havenbaronnen is de huidige aanvoerder van de (Belgisch-)Vlaamse regering, Kris Peeters, de voornaamste verantwoordelijke voor het slopen, verwoesten, van de kaart vegen van het liefelijke, historische dorp. Daarom besluit ik met een superieur, sarcastisch gedicht van mijn vriend Mark Meekers, van 2007 tot 2009 de eerste Dorpsdichter van Doel. Sedert de eerste lentedag van dit voor Doel allesbehalve "lentelijke" jaar is Frank De Vos nu Dorpsdichter (2009-2011...).

ONKREUKBAAR
----------------------------

(Voor een Vlaamse mini-ster)
een straat geschraapt tot op de fundamenten
van de stilte, leegte geraapt, gedemonstreerd
hoe onherstelbaar mooi puinen kunnen zijn.
het schreeuwt om een standbeeld voor
de kunstenaar, maar een politicus is zo aan-
en voorbijgewaaid. nog woekert de plaag van
kinderen en ogedierte, loopt het leven tegen
de muren op. voortaan regeert het Vlaams
Genie, een minister bij de subtiliteit van
zijn voorhamer. in geldwolven groeien nooit
zachte tanden, ook niet in een democratie;
hun kettingzagen zingen vals. hun scrapers
grommen. toch zullen zij hun kaken op
ons breken zolang het licht van de dode
sterren blijft vallen. onze weerloosheid
is weergaloos, herinnering hardnekkig.

Mark Meekers
(uit "Doelgericht", 2009)

Belgische "eerste" hoort niet bij graf Van Wilderode

Hoe ver het kan gaan, dat ontbreken en zelfs tegenwerken van de al zo zwakke Vlaams-nationale, volkse fierheid in dit landje...! Die broodnodige fierheid meldde ook al "afwezig" in het Anton van Wilderode- herdenkingscomité in zijn geboortedorp Moerbeke-Waas, toen dat enige tijd geleden besliste om niemand anders dan de... belgische premier Herman van Rompuy als spreker uit te nodigen bij het graf van de radicaal Vlaamsgezinde en wezenlijk anti-belgische dichter (tijdens de herdenking op zondag 28 juni e.k.), geboortedag van de poëet!! Waar halen ze het?, denkt zowat elk rechtgeaard mens. Algemeen menselijk en enigszins literair-historisch bekeken schijnt deze Van Rompuy wel enige bewondering voor de grote dichter, vertaler en literatuurkenner van Europees niveau aan de dag te leggen. Maar nu de man verleden jaar uit de oude kast werd gehaald om het al zo lang zieltogende, volksvreemde en Fransgezinde landje te "redden" is het absoluut absurd en provocerend voor elke bewuste Vlaming en zeker voor elke nationalist!! Een mogelijke verklaring dringt zich hier op: daar het provinciebestuur van Oost-Vlaanderen de inrichting van Van Wilderodes woonhuis in Moerbeke als letterkundig museum en ontmoetingscentrum op de lange baan schuift met drogredenen als "geen toeristische ligging" en "te klein" en met als werkelijke redenen het gebrek aan bereidheid - en aan geld? - om dit dierbare huis van onze voornaamste en grootste Vlaamse én ook Nederlandse dichter van de 20ste eeuw de eer te geven die het verdient, wordt er aangeklopt bij Van Rompuy, een oude CVP-krokodil... Bij het comité wordt dat ontkend, maar wie haalt dan zoiets in zijn hoofd? Bovendien is Van Rompuy een eerder zwak, niet Vlaams- én niet dichterlijk bevlogen spreker! Op die manier worden de Vlaamsbewuste vrienden, sympathisanten, intellectuelen en lezers van Van Wilderode (Cyriel Coupé) weggehouden van de herdenkingen. Een onbegrijpelijke flater alleszins! - Het laatste woord daarover is zeker nog niet gesproken.

Ik reageer met een fel bevlogen gedicht dat de vurig Vlaams-nationalistische én zuiver begaafde dichteres Aleidis Dierick schreef n.a.v. de tiende verjaardag van Antons overlijden in 2008. Dit gedicht was ook bedoeld voor de IJzerwake in Steenstrate.

In Memoriam Anton van Wilderode (1918-1998)
-----------------------------------------------------------------------
De jaren? Zij kwamen en gingen.
Wij hebben uw stem gemist,
de zachte, de hese.
Dichter, blijf spreken!

Een staat die u haatte en vreesde
heeft uw naam uit hun canon gewist;
in dit land zijn er altijd velen
bereid om, wie Vlaming is,
zonder pardon te schofferen.
Niet door hén wordt de toekomst beslist.
Een lied kan de eeuwen trotseren.
Gij hebt het in hardsteen gegrift:
"Wij hebben ons niét vergist."

De jaren? Zij kwamen en gingen.
Wij hebben uw stem gemist,
de zachte, de hese.
Blijf zingen, dichter, blijf zingen!

Uw liederen, wij blijven ze horen.
Uw woord en uw wederwoord;
het ruist om de eenzame toren
waar men uw pen brak en later uw hart.
Uw vers ruist in vlinderstruiken,
in de bomenrij om uw huis,
in vogelvluchten. Het fluistert
in water. Uw woord
is al brood op de tafel.

De jaren? Zij kwamen en gingen.
Wij hebben uw stem gemist,
de zachte, de hese.
Dichter, blijf spreken!

Wij hebben uw verzen gelezen
in een avondlijk dorp zonder ouders,
stil, bij een zwijgend graf
waar gij rust bij uw beide
broeders, schouder aan schouder.
De zomers zijn warm daar en heilig.
En zonder geluid valt de sneeuw.
En de jaren komen en gaan er,
over Vlaanderens bedreigde aarde.

Maar uw woord zal alles bewaren.
En een helder gedicht zingt zich vrij
µin de stralende, schitterende vaandels
die zwart en geel openwaaien
in Steenstrate over de wei.

Aleidis Dierick, 2008

En ten slotte, opgedragen aan het Moerbeeks comité én aan Van Rompuy, die het wel nooit zal te lezen zal krijgen:

Volk, word staat!
--------------------------
Volk, word staat, word Vlaamse staat
doe de kansen keren,
wéér wie u met slechte raad
om de wille van de baat
averechts regeren
zoveel slechte heren!

Volk, word staat, word Vlààmse staat
dop uw eigen bonen,
vecht zolang uw hart nog slaat
tot het vaderland bestaat
waarin straks uw zonen
beter zullen wonen!

Volk, word staat! De oude eis
nu in de felle gebiedende wijs!
Eindelijk, eindelijk eindigt de tijd
van uw beschamende horigheid.
Eindelijk neemt gij het lot van uw land
stevig in eigen hand!

Volk, word staat, word Vlààmse staat
om als volk te leven
Nacht die naar zijn morgen gaat,
morgenlicht en dageraad,
dag die onbeschreven
ons wordt toegegeven!